Ana səhifə / Türkiyə
🇹🇷 Türkiyədə təhsil
Türkiyə Azərbaycanlı tələbələrin ən çox seçdiyi ölkədir: dil yaxınlığı, uyğun qiymətlər və diplomların tanınması əsas səbəblərdir. Universitetlər iki növdür: dövlət universitetləri (daha ucuz, qəbul daha rəqabətli) və vakıf (özəl) universitetləri (daha bahalı, qəbul daha çevik, çox vaxt təqaüdlər). Hər universitet xarici tələbə qəbulunu öz qaydaları ilə aparır, ona görə hər il universitetin rəsmi elanını oxumaq vacibdir.
Şəhərlər
İxtisaslar üzrə
İstanbul Universiteti
İstanbul Texniki Universiteti (İTÜ)
Boğaziçi Universiteti
Marmara Universiteti
Yıldız Texniki Universiteti
Mimar Sinan Gözəl Sənətlər Universiteti
Koç Universiteti
Sabancı Universiteti
İstanbul Medipol Universiteti
Yeditepe Universiteti
Bahçeşehir Universiteti (BAU)
İstanbul Aydın Universiteti
Acıbadem Universiteti
Orta Doğu Texniki Universiteti (ODTÜ / METU)
Hacettepe Universiteti
Ankara Universiteti
Dövlət
Gazi Universiteti
Bilkent Universiteti
Başkent Universiteti
Ege Universiteti
Dövlət
Dokuz Eylül Universiteti
Atatürk Universiteti
Karadeniz Texniki Universiteti
Kafkas Universiteti
Anadolu Universiteti
Qəbul yolları
TR-YÖS
Xarici tələbələr üçün Türkiyə universitetlərinin vahid qəbul imtahanı. Əsasən dövlət universitetləri üçün əsas yoldur; bəzi dövlət universitetləri Azərbaycandan olan namizədlərdən yalnız TR-YÖS nəticəsi qəbul edir. Nəticə adətən 2 il etibarlıdır.
DİM (TQDK) balı
Bəzi universitetlər (məs. Ankara Universiteti, Ondokuz Mayıs Universiteti) Azərbaycanın Dövlət İmtahan Mərkəzinin qəbul imtahanı nəticəsini qəbul edir. Hər universitet minimum həddi ayrıca elan edir; bütün universitetlərdə avtomatik keçərli deyil.
Attestatla (orta məktəb diplomu ilə)
Bir çox vakıf (özəl) universiteti və bəzi dövlət universitetləri attestat və qiymət cədvəli əsasında qəbul edir. Rəqabətli ixtisaslar (tibb, mühəndislik) üçün yüksək attestat balı tələb oluna bilər.
SAT / IB / A-Level
Beynəlxalq imtahanlar bir çox universitetdə TR-YÖS əvəzinə qəbul olunur. Tipik minimum SAT həddi 1000–1100 arasıdır (tibb və mühəndislik üçün daha yüksək).
Türkiye Bursları (dövlət təqaüdü)
Tam təqaüd: təhsil haqqı, yataqxana, aylıq təqaüd, 1 il türk dili kursu və gediş-gəliş bileti. İldə bir dəfə onlayn müraciət olunur.
Universitetin öz imtahanı
Bəzi universitetlər (xüsusilə Ankara/İstanbulun güclü dövlət universitetləri və özəllər) öz imtahanını və ya müsahibəsini keçirir. Musiqi, incəsənət və idman ixtisasları üçün əlavə qabiliyyət imtahanı olur.
Lazım olan sənədlər
- Pasport (ən azı 1 il etibarlı)
- Attestat (orta təhsil haqqında sənəd) – türkcə və ya ingiliscə tərcümə, notarial təsdiq/apostil
- Qiymət cədvəli (transkript) – tərcümə və təsdiqlə
- İmtahan nəticəsi: TR-YÖS, DİM/TQDK, SAT və ya universitetin qəbul etdiyi digər nəticə
- Biometrik fotoşəkillər (adətən 4–6 ədəd)
- Dil sertifikatı (ingilisdilli proqram üçün IELTS/TOEFL; türkdilli proqram üçün TÖMER – çox vaxt qəbuldan sonra da təqdim edilə bilər)
- Denklik (bərabərlik) sənədi – qeydiyyat zamanı Türkiyədə Milli Təhsil Müdirliyindən və ya konsulluqdan alınır
- Bəzi universitetlərdə: sağlamlıq arayışı, motivasiya məktubu, tövsiyə məktubu
Müraciət təqvimi
- Sentyabr – DekabrUniversitet siyahısını hazırla, sənədləri tərcümə və təsdiq etdir, TR-YÖS/SAT imtahan tarixlərini yoxla.
- Yanvar – FevralTürkiye Bursları müraciəti (2026-da 10 yanvar – 20 fevral, sonra 25 fevrala qədər uzadıldı).
- Mart – İyunTR-YÖS və universitetlərin öz imtahanları; dövlət universitetlərinin xarici tələbə elanları çıxır.
- Aprel – AvqustDövlət universitetlərinə onlayn müraciət; özəl universitetlərə müraciət il boyu davam edə bilər.
- İyul – SentyabrNəticələr, qəbul məktubu, təhsil haqqının ödənişi, qeydiyyat və denklik.
- Sentyabr – OktyabrDərslərin başlanması; 90 gün dolmadan e-ikamet ilə tələbə yaşama icazəsinə müraciət.
Viza və yaşama icazəsi
Azərbaycan vətəndaşları Türkiyəyə vizasız gedə bilir və hər 180 gündə 90 günə qədər qala bilər. Təhsil üçün daha uzun qalacaqsansa, 90 gün bitməmiş tələbə yaşama icazəsinə (öğrenci ikamet izni) müraciət etməlisən: e-ikamet.goc.gov.tr saytında onlayn ön-qeydiyyat, sonra randevu günü İl Göç İdarəsinə sənədlərlə getmək. Pasportun icazə müddətindən ən azı 60 gün çox etibarlı olmalıdır. Universitetin beynəlxalq ofisi adətən bu prosesdə kömək edir – qaydaları ondan dəqiqləşdir.
Təxmini xərclər
| Dövlət universiteti (təhsil haqqı) | təxminən $600 – $3,000 / il |
|---|---|
| Özəl universitet – əksər bakalavr proqramları | təxminən $2,500 – $10,000 / il |
| Premium özəl (Koç, Sabancı, Bilkent) | təxminən $20,000+ / il (təqaüdlərlə xeyli azala bilər) |
| Tibb – özəl universitet | təxminən $16,000 – $45,000 / il |
| Yaşayış (yataqxana, yemək, nəqliyyat) | şəhərdən asılı olaraq ayda təxminən $350 – $900 |
Təqaüdlər
Türkiye Bursları – dövlətin tam təqaüdü (turkiyeburslari.gov.tr). Özəl universitetlər yüksək imtahan və ya attestat balına görə 25%–100% endirim verir. Bəzi dövlət universitetlərinin də daxili təqaüdləri var.
Diplomun tanınması
Türkiyənin dövlət və akkreditə olunmuş vakıf universitetlərinin diplomları Azərbaycan Təhsil Nazirliyi tərəfindən tanınır. Məzun olduqdan sonra diplomun tanınması (nostrifikasiya) standart qaydada həyata keçirilir. Seçdiyin universitetin YÖK tərəfindən tanındığına əmin ol.